Stopień ochrony IP (Ingress Protection) to znormalizowany system opisujący, w jakim stopniu obudowa urządzenia elektronicznego jest chroniona przed wnikaniem ciał stałych, takich jak pył, oraz cieczy, głównie wody. Definiuje go międzynarodowa norma IEC 60529; jej europejski odpowiednik, EN 60529, jest wymagany do zapewnienia zgodności z wymaganiami oznakowania CE.
Kod IP składa się z przedrostka „IP” i dwóch cyfr: pierwsza (0–6) określa ochronę przed ciałami stałymi i pyłem, druga (0–9) – ochronę przed wodą. Przykładowo IP65 oznacza całkowitą pyłoszczelność i ochronę przed strumieniami wody padającymi z dowolnego kierunku.
Wysoki stopień ochrony IP jest niezbędny w zastosowaniach przemysłowych, medycznych i zewnętrznych, w których sprzęt musi niezawodnie działać w wymagających warunkach. Normę IEC 60529 wykorzystuje się do klasyfikacji i certyfikacji wyświetlaczy przemysłowych, monitorów i paneli dotykowych przeznaczonych do pracy w trudnych warunkach.
Jak odczytać kod IP
Pierwsza cyfra opisuje ochronę przed ciałami stałymi i pyłem, druga – ochronę przed wodą. Litera X zastępuje cyfrę, której nie badano, np. IPX7. Cyfry dotyczące wody nie w pełni się kumulują: IPX7 (zanurzenie) nie obejmuje automatycznie IPX5 ani IPX6 (strumienie wody), dlatego produkty często oznacza się dwoma kodami, np. IP65/IP67.
| Cyfra | Pierwsza cyfra – ciała stałe | Druga cyfra – woda |
|---|---|---|
| 0 | Brak ochrony | Brak ochrony |
| 1 | Obiekty ≥ 50 mm (grzbiet dłoni) | Woda kapiąca pionowo |
| 2 | Obiekty ≥ 12,5 mm (palce) | Woda kapiąca przy obudowie pochylonej do 15° |
| 3 | Obiekty ≥ 2,5 mm (narzędzia) | Woda natryskiwana pod kątem do 60° od pionu |
| 4 | Obiekty ≥ 1 mm (druty) | Bryzgi wody z dowolnego kierunku |
| 5 | Ochrona przed pyłem (ograniczone wnikanie) | Strumienie wody (dysza 6,3 mm) |
| 6 | Pyłoszczelność | Silne strumienie wody (dysza 12,5 mm) |
| 7 | – | Chwilowe zanurzenie (do 1 m przez 30 minut) |
| 8 | – | Ciągłe zanurzenie, warunki określa producent |
| 9 | – | Strumienie wody pod wysokim ciśnieniem i o wysokiej temperaturze |
Ochrona od frontu i od tyłu wyświetlacza
W przypadku wyświetlaczy do zabudowy stopień ochrony IP często dotyczy wyłącznie frontu – strony zwróconej do użytkownika po montażu – np. IP65 od frontu i IP20 od tyłu. Ochronę frontu uzyskuje się przez uszczelnienie szkła ochronnego względem ramki lub obudowy za pomocą uszczelek, taśm klejących lub zalewy, a deklarowany stopień obowiązuje tylko wtedy, gdy wyświetlacz zamontowano dokładnie zgodnie z zaleceniami producenta.
Jaki stopień ochrony IP wybrać?
- IP54 – pył i bryzgi wody, np. przemysłowe panele do wnętrz.
- IP65/IP66 – pyłoszczelność i odporność na strumienie wody: kioski zewnętrzne, maszyny myte wężem.
- IP67 – chwilowe zanurzenie: urządzenia przenośne, sprzęt morski i pojazdowy.
- IP69 – mycie wodą pod wysokim ciśnieniem i o wysokiej temperaturze, np. w przetwórstwie spożywczym.
Stopnie ochrony IP dotyczą wyłącznie pyłu i wody. Odporność na uderzenia klasyfikuje się oddzielnie za pomocą stopnia ochrony IK, a odporność na kondensację i wilgotność – na podstawie badań środowiskowych opisanych w specyfikacji produktu.
